Genel

Huzursuz Bacak Sendromu

 

Huzursuz Bacak Sendromu Nedir?

Huzursuz bacak sendromu olan bir kişi, genellikle yattıktan sonra, bacaklarında seğirmeler ve rahatsızlık hisseder. Bu uykusuzluğa yol açabileceğinden, bir uyku bozukluğu olarak kabul edilir. Huzursuz bacak sendromu (RLS) zihinsel veya bedensel problemlerden veya bazı ilaçların olumsuz etkilerinden dolayı olabilir.

Huzursuz bacak sendromu, semptomların sıklığına ve şiddetine bağlı olarak hafif veya şiddetli olarak sınıflandırılabilir. Hareketlerden dolayı oluşan semptomların ne kadar kısa sürede rahatladığına göre yada ne kadar çok rahatsızlığa sebep olduğuna bakılarak, semptomların sıklığına ve şiddetine bağlı olarak hafif veya şiddetli olarak sınıflandırılabilir.

Huzursuz bacak sendromu insanların yaklaşık %10’nu etkilemektedir.

Huzursuz bacak sendromu (RLS) vakıalarının büyük çoğunluğu zaman içinde kendi kendine iyileşir yada basit yaşam tarzı değişikliklerine sebep olur.

Huzursuz bacak sendromu hakkında diğer bilgiler:

  • RLS, birincil veya ikincil olarak sınıflandırılabilir.
  • Birçok kişinin sorunları tedavi edilebilinir.
  • Durum genellikle zihinsel ve fiziksel faktörlerin birleşiminden kaynaklanır.
  • Hamilelik sırasında kadınların RLS’den) (huzursuz bacaklar sendromu) etkilenme olasılığı daha yüksektir.

Huzursuz Bacak Sendromunun Belirtileri

Bazı kişilerde uçak, sinema gibi kapalı bir alanda uyanık olunduğunda da belirtiler oluşabilir.

RLS’li bir kişi uykuya dalmada ve uykuda kalmakta zorlandığından, kişi gün boyunca yorgun olabilir. Bundan dolay; öğrenme, iş, konsantrasyon ya da rutin görev ve faaliyetler üzerinde etkisi olabilir.

Uyku eksikliği sonunda; değişken ruh hali, sinirlilik, depresyon, zayıflamış bağışıklık sistemi ve diğer fiziksel ve sağlık sorunlarına yol açabilir.

Huzursuz bacak sendromlu birisi Nasıl hisseder?

Huzursuz bacak sendromlu bir insanın bacaklarında ve bazen kollarında tuhaf ve hoş olmayan bir duygu vardır. Bu his kol ve bacakları hareket ettirmek için güçlü bir dürtü oluşturur. Ve hastalar bu duyguları şöyle tanımlamışlardır:

  • Ağrılar,
  • Yanmalar,
  • Elektrik çarpmasına benzer hisler,
  • Kaşıntı,
  • Çekilme,
  • Karıncalanma.

Rahatsızlığı gidermenin tek yolu bacakları hareket ettirmektir. Sadece gece boyunca değil, birey dinlenirken ya da hareketsiz olduğunda da bu duygular ortaya çıkabilir.

Huzursuz Bacak Sendromu Ne Kadar Sürer?

Primer veya idiyopatik RLS’li hastların semptomları genellikle zamanla kötüleşir. Ancak bazı hastalarda, haftalar veya aylarca herhangi bir semptom görülmeyebilir. RLS bir durum, hastalık, gebelik veya ilaçtan kaynaklanırsa, tetiğin gitmesiyle birlikte gidebilir.

Huzursuz Bacak Sendromunun Gebelik İle İlişkileri

Huzursuz Bacak Sendromu hamilelik sırasında kadınlar için problem oluşturmaktadır. Huzursuz Bacak Sendromu olan kadınların hamilelik sırasında semptomlarının daha da kötüleştiği düşünülmektedir. Bununla birlikte, hamile kalmakta kendi başına RLS’ye (huzursuz Bacak Sendromu) yol açabilir. Semptomlar hamilelik ilerledikçe ve özellikle üçüncü trimesterde muhtemelen daha kötü olma eğilimindedir.

Hamilelik sırasında RLS insidansının artmasının nedeni bilinmemektedir, ancak aşağıdaki faktörlerin etkili olduğu düşünülmektedir:

  • Demir ve folat gibi mineral veya vitaminlerin düşük seviyede olması,
  • Vücuttaki değişiklikler ve rahatsızlıkların bir sonucu olarak uyku yoksunluğu,
  • Hormonlardaki değişimler,
  • Duyuların artan duyarlılığı.

Huzursuz Bacak Sendromu Tedavisi

Hasta eğer kendi kendine RLS semptomlarını gideremiyorsa , bazı ilaçlar reçete edilebilir.

Bu ilaçlar ve diğer tedaviler şunlardır:

İlaç bireye bağlı olarak şunları içerebilir:

  • Demir: Demir takviyesi düşük demir seviyesi olan kişilere yardımcı olabilir. Bu da semptomların iyileşmesine yardımcı olmasını sağlar.
  • Alfa 2 agonistleri: Bunlar birincil RLS vakalarında yardımcı olabilir, ancak uyku sırasında periyodik bacak hareketlerini etkilememektedir.
  • Ağrı kesici ilaçlar: Non-steroid anti-inflamatuar ilaç olan (NSAID) ibuprofen hafif semptomlara yardımcı olabilir.
  • Antikonvülsanlar: Bunlar ağrı, kas spazmları, nöropati ve gündüz semptomlarını tedavi eder. Neurontin veya gabapentin popüler bir antikonvülzandır. Ancak Rotigotin ve gabapentin gibi bazı ilaç tedavileri, gebe olan kadınlarda güvenli kullanım açısından değerlendirilmemiştir.
  • Benzodiazepinler: Bunlar, kalıcı ve hafif semptomları olan hastalarda RLS’nin semptomlarına uyum sağlamada yardımcı olan yatıştırıcı ilaçlardır. Restoril veya temazepam, Xanax veya alprazolam ve Klonopin veya klonazepam örnekleridir.
  • Dopamin agonistleri: Bu ilaçlar beyinde bir nörotransmitter olan dopamin düzeylerini yükseltir. RLS ile ilişkili, rahatsızlık veren bacak hislerini tedavi edebilir. Levodopa ve karbidopa yaygın dopaminerjik ajanlardır. levodopa yaşlı hastalarda olumsuz etkilere neden olabilir.
  • Opiatlar: Ağrıyı tedavi etmede ve RLS semptomlarını rahatlatmada kullanılmaktadır. Diğer ilaçlar başarısız olduğunda doktorlar bunları reçete edebilir. Kodein ve propoksifen düşük dozlu opiatlar iken, oksikodon hidroklorür, metadon hidroklorür ve levorfanol tartarat yaygın yüksek doz opiatlardır. Ancak bağımlılık yapması sebebiyle ülkemizde sık kullanılmamaktadır.
  • Parkinson hastalığı ve epilepsi ilaçları bazen istemsiz hareketleri azaltabildiklerinden RLS için kullanılır.
  • Demir eksikliği ve periferik nöropati gibi altta yatan bazı koşullar RLS’yi tetiklerse ve bu koşullar tedavi edilirse belirtiler ortadan kalkabilir ve hasta iyileşebilir.
  • Hafif egzersiz ve sağlıklı bir uyku şekli gibi davranışsal tedaviler genellikle hamilelik sırasında kadınlar için birinci basamak tedavi olarak önerilmektedir.
  • Demir seviyesi düşük ve RLS’yi de tetikliyorsa, oral demir takviyelerini hamilelik sırasında reçete etmek güvenlidir. Şiddetli vakalarda, daha yüksek konsantrasyonlar intravenöz olarak (IV) uygulanabilir.
  • İlaca ihtiyaç duyulabilecek başka bir nedenden şüpheleniliyorsa ve yukarıdaki tedaviler istenen etkiye sahip değilse, riski azaltmak için ilaçlar mümkün olan en düşük dozda reçete edilmelidir.
  • Bazı yapılan araştırmalara göre magnezyum takviyesi RLS için etkili bir yöntem olduğu düşünülmektedir. Ancak doktor gözetimi dışında ve aşırı tüketilmesi ciddi problemlere yol açabilmektedir. Özellikle böbrek hastalığı olan kişiler magnezyum alımı sırasında dikkatli olmalıdır. Magnezyum tam tahıllar, fındıklar ve yeşil yapraklı sebzelerde bulunmaktadır.
  • D vitamini ile ilgili net bir şey tam olarak saptanmamıştır. Bazı uzmanlara göre belirtileri ortadan kaldırırken bazı uzmanlara göre ise yaz aylarında RLS’nin artış göstermesine bağlı olarak D vitaminin tam tersi bir etkisi olduğu yönündedir.

Düzenli su içmek kafeini ve alkolü vücuttan uzaklaştıracağı için önerilmektedir.

Huzursuz Bacak Sendromunun Türleri

Primer veya idiyopatik ve İkincil RLS olarak ikiye ayrılır;

Primer veya idiyopatik RLS

İdiyopatik, sebebin bilinmediği anlamına gelir.

En yaygın tiptir ve aşağıdaki özelliklere sahiptir:

  • Genellikle 40 yaşından önce başlar.
  • Çocukluk dönemine kadar erken başlayabilir.
  • Genetik bir nedeni olabilir.
  • Birincil RLS başladıktan sonra, ömür boyu devam etme eğilimindedir.
  • Semptomlar sporadik olabilir veya yavaş yavaş kötüleşebilir ve zaman içinde daha şiddetli hale gelebilir.
  • Hafif vakalarda, kişinin uzun süre semptomları olmayabilir.

İkincil RLS

İkincil Huzursuz Bacak Sendromu başka bir hastalık veya rahatsızlıktan kaynaklanır.

Sekonder RLS genellikle 45 yaşından sonra başlar ve kalıtsal olma eğiliminde değildir. Sekonder RLS Primer veya idiyopatik RLS’den belirgin bir şekilde farklıdır: Ve belirtileri şunlardır:

  • Aniden başlar.
  • Semptomlar genelde zamanla kötüleşmez.
  • Semptomlar primeregöre daha şiddetli olabilir.
  • Sekonder RLS’yi tetikleyebilen hastalıklar ve semptomlar şunlardır:
  • Diyabet,
  • Demir eksikliği,
  • Böbrek yetmezliği,
  • Parkinson hastalığı,
  • Nöropati,
  • Gebelik,
  • Romatoid artrit.

RLS’nin nasıl oluştuğu tam olarak anlaşılamamıştır, fakat vücudun kas hareketlerini kontrol etmede rol oynayan bir nörotransmitter olan dopamin ile ilişkili olabileceği düşülmektedir. Seçici serotonin geri alım inhibitörleri (SSRI’lar) ve antidepresanlar gibi bazı ilaçlar RLS’yi tetikleyebilir. Bu ilaçlar dopamin aktivitesini etkiler. Ayrıca hamilelik ile bağlantılıdır. Nedeni bilinmemekle birlikte, kadınların yaklaşık yüzde 20’si hamileliğin son trimesterinde RLS yaşamaktadır.

Periyodik uzuv hareket bozukluğu (PLMD)

PLMD RLS’ye benzer bir uyku bozukluğudur, bazen uyku sırasında periyodik bacak (kas) hareketi olarak adlandırılır (PLMS). PLMD olan kişilerde, bacaklarda uyurken kontrol edilemez bir şekilde seğirme ya da sarsılmalar görülür. Bu bozuklukta bir tür uyku bozukluğu olarak kabul edilir. Hareket, bireyin gece boyunca sık sık uyanmasına neden olabilir ve bu da uykunun kalitesini ve uzunluğunu azaltabilir. Böylelikle RLS’ye yol açabilir.

Huzursuz Bacak Sendromlu Kişilere Yardımda Bazı Tavsiyeler

Bu tavsiyeler yaşam tarzı değişiklikleri ve bazı uygulamalardan oluşmaktadır.

  • RLS semptomlarını hafifletmeye yardımcı olabilecek yaşam tarzı değişiklikleri ve yaygın tedaviler şunlardır:
  • Sıcak banyolar ve masajlar: Bunlar kasları gevşetebilir ve semptomların yoğunluğunu azaltabilir.
  • Sıcak veya soğuk uygulamalar: Tam olarak hangisinin etkili bir sonuç oluşturduğu bilinmese de; sıcak, biraz soğuk veya hem sıcak hem de soğuk uygulamaların yararlı olduğu düşünülmektedir.
  • Gevşeme teknikleri: Stres RLS’yi kötüleştirir, bu nedenle yoga, meditasyon ve tai chi gibi egzersizler yardımcı olabilir.
  • Egzersizler:  Bacakların daha fazla kullanılması semptomları hafifletebilir. Hastanın hareketsiz bir yaşam tarzı varsa, araba sürmek yerine yürümek, spor yapmak veya spor salonunda bacaklarını geliştirmek yardımcı olabilir.

Huzursuz Bacak Sendromlu Bir Bireyin Uyku Kalitesi Nasıl Olmalıdır ?

Yorgunluk belirtileri RLS’yi daha da kötüleştirdiği için uyku kalitesi önemlidir.

Bundan dolayı aşağıdakilerin yapılması önerilmektedir:

  • Serin ve sakin bir yatak odasında uyumak,
  • Her gece aynı saatte yatmak ve her sabah aynı saatte kalkmak,
  • Yatmadan önceki bir saat boyunca maruz kaldığınız ışık miktarını azaltın,
  • Kafein ya da şeker gibi içecekleri kullanmaktan kaçının,
  • Alkol ve sigara kullanmayın veya azaltın.

Egzersiz ve fiziksel aktivite RLS’ye yardımcı olabilir, ancak aynı zamanda da ağırlaştırabilir de.

Çoğu hastaya orta düzeyde egzersiz yapması gerektiği söylenilir, çünkü çok ağır egzersizler semptomu daha da kötüleştirebilir.

Akşam geç saatlerde dışarı çıkmak da semptomları arttırabilir.

Etiketler

Arkeles

Deneyimli içerik editörü, Tıp hekimi .

İlgili Yazılar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Close
Close