Psikolojik Hastalıklar

Paranoid Kişilik Bozukluğu

Paranoid Kişilik Bozukluğu Nedir ?

Tahmin edebileceğiniz üzere bu kişiler fazlasıyla paranoyaktır. Aşırı güvensizlik, her şeyden şüphe etme, insanların ona zarar vereceğini düşünme, ona komplo yapılacağını düşünme gibi eğilimleri bulunmaktadır. Bu bozukluğa sahip olan insanlar nadiren başka insanlara güvenebilir ve zarar görmeyeceğine inanabilir. Bu bozukluğa sahip bir insanı daha rahat anlayabilmeniz için ufak bir örnek vereceğim;  kişinin sokakta yürüdüğünü ve evine doğru yol aldığını düşünelim. Aynı şekilde sokakta arkasından yürüyen normal bir birey daha olsun. Paranoid kişilik bozukluğuna sahip olan bir insan acaba beni takip mi ediyor, ne zamandır arkamda, bana zarar mı verecek, ev adresimi öğrenmeye çalışıyor olabilir, acaba koşsam mı, ya beni öldürürse vb düşüncelere sahiptir. Ancak ayırt edici olan nokta, bu bireyler o anda inanılmaz derecede kaygılı ve endişeli olurlar. Arkasında yürüyen insana zarar verme veya koşarak kaçma ihtimalleri oldukça yüksektir. Burada dikkat edilmesi gerekilen noktalardan biri ise, arkasındaki kişi onu aslında takip etmiyor. Gayet normal bir biçimde yolda yürüyen herhangi bir şahıs. Yani normal olan 100 kişinin hiçbiri o pozisyondayken takip edildiğini düşünmez ya da bu konuda endişe duymaz. Ancak bu bozukluğa sahip olan insanlar en ufak durumlardan bile oldukça tedirgin olur ve aklından birçok ihtimali geçirirler.

 

Paranoid Kişilik Bozukluğu Tanımı

Bu bozukluğun belirlenmesinde kişinin davranışları oldukça önemlidir. Günlük yaşamda veya kendi içlerinde ciddi şekilde bozulmalara sebep olan katı ve düşmanca bir tavır sergilerler.

Paranoid kişilik bozukluğu, diğer insanların davranışlarını kasıtlı bir şekilde aşağılayıcı ve tehdit edici bulma eğilimidir. Erken yetişkinlik döneminde ortaya çıkan bozukluk, insanların niyetlerini ve düşüncelerini sürekli kötü yorumlamasına ve her şeye şüphe ve güvensizlik ile yaklaşılmasıyla baş gösterir. Paranoid kişilik bozukluğu olan insanlar düşüncelerinin yersiz ve paranoyakça olduğunu kabul etmezler. İnsanlara güvenmeme sebepleri ihanete uğrama korkusudur. Genellikle insanlar hakkındaki olumsuz düşünceleri, belli bir süre sonra öfkeyi doğurabilir.

Paranoid Kişilik Bozukluğu Belirtileri

  • Şüphe
  • Dayanağı olmayan endişeler
  • İnsanlarla birlik olamama
  • Düşmanlık
  • Asosyallik

Gibi belirtiler ile kendini belli eder. Bu bozukluğa sahip insanlar kendilerine yetmek için güçlü bir tavır sergilerler, genellikle katı ve dindarlardır. Başkaları ile yakınlaşmamak için soğuk ve katı görünürler. Bu bozukluk kadınlara oranla erkeklerde daha fazla görülür.

Paranoid Kişilik Bozukluğu Nedenleri

Bu bozukluğun özel bir nedeni yoktur. Şizofreni ve  benzeri bozukluklara sahip olan ailelerde daha sık görülür ve bu nedenden dolayı bozukluğun kalıtsal olabileceği düşünülmektedir. Paranoid kişilik bozukluğu güvensiz ve tehdit edici ortamlarda büyüyen çocuklarda daha fazla görülmektedir. Çocukluk döneminde aile tarafından gösterilen aşırı öfke, çocuğu küçümseme ve aşağılama gibi durumların da bu bozukluğa neden olabileceği düşünülmektedir.

Paranoid Kişilik Bozukluğu Tedavi Yöntemleri

Paranoid kişilik bozukluğu tedavisi doktor yardımı başarılı olabilmektedir, ancak kişiler genelde doktora güvenmediği için tedaviye başlama ve devam ettirme zorlaşır. Doktor tedavisi olmadığında bu bozukluk kronikleşir. İlaçlar ve terapi ile hastalık tamamen iyileştirilemez yalnızca bozukluğun belirtileri hafifler. Bozukluğu kesin olarak iyileştirebilecek bir tedavi yöntemi henüz bulunmadığından, tedavi amacı belirtileri azaltmaya yöneliktir.

Paranoid Kişilik Bozukluğu İlaç tedavisi

Paranoid kişilik bozukluğu tedavisinde ilaç pek tercih edilmez çünkü; hastanın tedaviden vazgeçmesine neden olacak bir şüphe uyandırabilir. İlaç kullanımı daha çok şizofreni veya diğer sanrılı bozukluklarda tercih edilir. Eğer hasta bir başkasına zarar verme eğiliminde ise, yani paranoyaklık derecesi çok yüksek ise ilaç kullanımı gerekmektedir.

Psikoterapi Tedavisi

Paranoid kişilik bozukluğu için en umut verici tedavi şeklidir. Psikoterapi ile tedavi olan hastalarda bozukluğun günlük belirtilerinde ciddi bir azalma olduğu gözlemlenmiştir. Güçlü bir terapist- hasta ilişkisi tedavi için çok faydalıdır, ancak hastaların şüpheci yaklaşımından dolayı bu bağı kurmak oldukça zordur. Paranoid kişilik bozukluğu olan kişiler nadiren tedavi olmayı kabul ederler. Bu kişiler genellikle tedaviyi erken sonlandırırlar. Bu bozukluğa sahip olan insanlarda belirtiler genellikle yaşam boyu devam eder, bu yüzden iyi bir hasta – terapist ilişkisi ile sürekli bir psikoterapi şarttır.

Etiketler

Enes Calap

20 yaşındayım. Yaklaşık 4 yıldır psikoloji alanıyla yakından ilgileniyorum. Ancak lisansım bu alan üzerine olmadığı için girdiğim içerikler, kontrol ve düzenlemeden geçtikten sonra yayınlanıyor.

İlgili Yazılar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

İlgini Çekebilir

Close
Close
Close